Günümüz dünyasında, Sermaye Piyasası Kurulu geniş bir yelpazedeki insanlar için büyük önem taşıyan ve ilgi duyulan bir konu haline geldi. İşletme sahiplerinden profesyonellere, akademisyenlerden eğlence tutkunlarına kadar Sermaye Piyasası Kurulu dünya çapında milyonlarca kişinin dikkatini çekti. İster sosyal etkisi, ister tarihsel önemi, ister modern dünyadaki önemi açısından Sermaye Piyasası Kurulu derinlemesine araştırılmayı hak eden bir konudur. Bu makalede Sermaye Piyasası Kurulu'in farklı yönlerini inceleyerek anlamını, zaman içindeki gelişimini ve toplumun çeşitli alanlarındaki etkisini analiz edeceğiz.
SPK | |
---|---|
![]() Kurulun logosu | |
Genel bilgiler | |
Kuruluş tarihi | 30 Temmuz 1981[1] | )
Bağlılığı | Hazine ve Maliye Bakanlığı |
Adres | Mustafa Kemal Mah. Dumlupınar Blv. 8. Km No: 156 Mustafa Kemal / Çankaya / Ankara |
Personel sayısı | 7 (Üst Kurul Üyesi) - 521 Diğer personel[2] |
Yıllık bütçe | ₺321.000.000 (2020)[3] |
Yönetici(ler) |
|
Web sitesi | spk.gov.tr |
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), idari ve mali özerkliğe sahip düzenleyici ve denetleyici bir kamu kurumudur. 1981 yılında 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile kurulmuştur. Sermaye Piyasası Kurulunun amacı; Sermaye Piyasası Kanunu'nun 1. maddesinde açıkça belirtilmiş olup; tasarrufların menkul kıymetlere yatırılarak halkın iktisadi kalkınmaya etkin ve yaygın bir şekilde katılmasını sağlamak amacıyla; sermaye piyasasının güven, açıklık ve kararlılık içinde çalışmasını, tasarruf sahiplerinin hak ve yararlarının korunmasını, düzenlemek ve denetlemektir.
SPK'nın ilk başkanı İsmail Türk'tür. Mevcut başkan İbrahim Ömer Gönül, 18 Nisan 2022 tarihinden bu yana Kurulun başkanlığını yürütmektedir. Kurul başkanları beş yıl için seçilir ve idari tasarrufla (Cumhurbaşkanı, ilgili bakan kararı vb.) görevden alınamaz.
Halihazırda SPK, Ankara Merkez ve İstanbul Temsilciliği olmak üzere iki lokasyonda faaliyet göstermektedir. SPK'nın merkezinin İstanbul Finans Merkezi projesi kapsamında Ankara'dan İstanbul'a taşınması planlanmaktadır.
Sermaye Piyasası Kurulunun düzenlemeleri, sermaye piyasası hukukunun temel kaynaklarından birisidir.
SPK düzenlemeleri genellikle "tebliğ" şeklinde çıkarılmaktadır. Diğer taraftan, bireysel emeklilikte olduğu gibi, "yönetmelik" şeklinde SPK düzenlemeleri de yok değildir.[4] Ayrıca, günümüzün hızla değişen ekonomik koşullarına uyum sağlamak ve uygulamaları belirli esaslara bağlamak bakımından Kurul İlke Kararları da yayınlamaktadır.
№ | Başkan | Görev Başlangıcı | Görev Bitişi |
---|---|---|---|
1 | Prof. Dr. İsmail Türk | 13 Ocak 1982 | 26 Mayıs 1988 |
2 | Prof. Dr. Mehmet Şükrü Tekbaş | 26 Mayıs 1988 | 15 Haziran 1992 |
3 | Doç Dr. Yaman Aşıkoğlu | 25 Haziran 1992 | 6 Ekim 1994 |
4 | Doç. Dr. Ali İhsan Karacan | 14 Ekim 1994 | 16 Ekim 1997 |
5 | Prof. Dr. Muhsin Mengütürk | 16 Ekim 1997 | 16 Ekim 2000 |
6 | Doç Dr. Doğan Cansızlar | 20 Kasım 2000 | 17 Kasım 2006 |
7 | Doç Dr. Turan Erol | 2 Temmuz 2007 | 20 Şubat 2009 |
8 | Prof. Dr. Vedat Akgiray | 18 Mart 2009 | 30 Aralık 2012 |
9 | Dr. Vahdettin Ertaş | 1 Ocak 2013 | 31 Aralık 2017 |
10 | Ali Fuat Taşkesenlioğlu | 17 Nisan 2018 | 17 Nisan 2022 |
11 | İbrahim Ömer Gönül | 18 Nisan 2022 | Görevde |
2018-2022 yılları arasında görev yapan eski Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı Ali Fuat Taşkesenlioğlu'nun sermaye artırımı yapmak isteyen firmalardan rüşvet alarak 180 milyon dolar servet edindiği ve 5 yıldızlı oteli olduğu iddia edildi. İddialarla ilgili olarak Zafer Partisi, cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulundu.[5]